Spinalonga na Krecie – historia wyspy trędowatych i praktyczny przewodnik

Spinalonga to najsłynniejsza z wysepek wokół Krety, leży kilkaset metrów od lądu u wejścia do zatoki Elounda.

Spinalonga to niezwykłe miejsce, które warto odwiedzić podczas wakacji na Krecie. Dziś wyspa przyciąga turystów nie tylko ze względu na malownicze ruiny fortecy i piękne krajobrazy, ale także jako żywa lekcja historii, pokazująca, jak Kreteńczycy radzili sobie z nieznaną im chorobą i trudnymi czasami. Spacer po Spinalondze pozwala poczuć atmosferę tamtych czasów i zobaczyć zarówno weneckie fortyfikacje, jak i pozostałości po dawnym życiu mieszkańców leprozorium.

Historia Spinalongi jest niezwykle ciekawa i zarazem smutna. Fortyfikacje na wyspie wznieśli Wenecjanie w 1579 roku przeciw ekspansji osmańskiej. Kiedy Turcy pokonali Wenecjan w 1669 roku, Spinalonga jeszcze przez pół wieku należała do Wenecjan. Później i tak trafiła do Turków. Po przekazaniu wysepki wraz z Kretą do Grecji, rząd grecki urządził na niej kolonię trędowatych aż do 1957 roku. Mieszkańcy Spinalongi musieli na nowo ułożyć swoje życie w izolacji, z dala od bliskich i w często trudnych warunkach. Zesłani na wyspę mierzyli się nie tylko z chorobą, lecz także z codziennymi wyzwaniami wynikającymi z odosobnienia.

W latach 60. XX wieku przeprowadzono konserwację w celu ocalenia zabytkowych budynków twierdzy oraz murów.

Nazwa Spinalonga pochodzi od włoskiego "spina longa", co oznacza dosłownie "długi kolec" lub "długi grzebień".

Weneccy zdobywcy nadając taką nazwę, prawdopodobnie odnosili się do kształtu wyspy – wąskiej i wydłużonej, przypominającej grzebień w morzu. Nazwa przetrwała do dziś i jest używana w języku greckim i międzynarodowym.

Imponująca na Spinalondze jest twierdza wenecka. Z bastionów na murach roztaczają się piękne widoki na turkusowe morze i wybrzeże Krety.

Wyludnione uliczki dawnego miasta-twierdzy, opuszczone i zrujnowane domy i magazyny przypominają z jaka tragedią mierzyli się jej przymusowi mieszkańcy. Z czasem kolonia trędowatych zaczęła funkcjonować jak niewielkie miasteczko. Powstały sklepy, warsztaty, szkoły, a nawet teatr. Mimo trudnej sytuacji mieszkańcy starali się prowadzić możliwie normalne życie, wspierając się nawzajem i budując silną, zintegrowaną społeczność. Dzięki zaangażowaniu lekarzy i pielęgniarek warunki na wyspie stopniowo się poprawiały, a codzienność stawała się coraz bardziej uporządkowana. Dlatego spacer alejkami po wyspie otwiera wyobraźnię i pozwala lepiej zrozumieć życie dawnych mieszkańców, którzy mimo izolacji próbowali stworzyć tu namiastkę normalności.

Co warto zobaczyć?

·      szpital, który mieścił się w opuszczonym meczecie osmańskim,

·      dormitoria,

·      cmentarz kolonii trędowatych,

·      cerkwie prawosławne św. Jerzego i św. Pantelejmona,

·      Forteca Wenecka,

·      Brama Główna,

·      koszary i magazyny,

·      domy mieszkańców.

Na Spinalongę można się dostać statkiem wycieczkowym z Agios Nikolaos, promem z Eloundy oraz z niewielkiej wioski Plaka. Najlepszą formą zwiedzania jest wycieczka fakultatywna na Spinalongę. Podczas wycieczki jest przewodnik, który w ciekawy sposób opowiada historię wyspy i zwraca uwagę na ciekawe miejsca na wyspie.

Wycieczka fakultatywna z okolic Heraklionu to koszt ok. 230 zł, w który wchodzi również zwiedzanie Agios Nikolaos, jeziora Wulismeni i fabryki oliwy.

Indywidualny rejs na Spinalgę kosztuje ok. 15 euro, w zależności od miejsca wypłynięcia.

Bilet wstępu bez przewodnika to wydatek za osobę dorosłą ok. 20 euro w sezonie wysokim (od 1 kwietnia do 31 października) i 10 euro bilet ulgowy. Poza sezonem (od 1 listopada do 31 marca) bilet normalny kosztuje 4 euro, a ulgowy 2 euro.

Na zwiedzanie Spinalongi wraz z rejsem w obie strony trzeba przeznaczyć ok. 3 godzin.

Na wycieczkę koniecznie zabierzcie zapas wody pitnej, ponieważ na wyspie nie ma żadnego sklepu. Konieczna jest również ochrona przed słońcem, dlatego niezbędne są nakrycie głowy, krem z wysokim filtrem SPF, okulary przeciwsłoneczne.

Również warto zabrać ze sobą wygodne buty, które umożliwią kilkugodzinny spacer po nierównym terenie.